Wet- en regelgeving rondom wilde dieren

 

Rondom dieren en dierenwelzijn is veel wet- en regelgeving van toepassing. Gelukkig maar, want de dieren in het wild hebben geen eigenaar/baasje en moeten wel beschermd worden. Op deze pagina staan zoveel mogelijk praktische zaken uitgewerkt met betrekking tot de regels en wetten die van toepassing zijn op bijvoorbeeld het thuis houden van wilde dieren, het kappen van bomen in een broedseizoen, etc. 

Beschermde inheemse diersoorten in Nederland

In Nederland leven zo’n 39.000 verschillende diersoorten. Ongeveer 500 daarvan zijn beschermde wilde inheemse dieren. Dieren die van oorsprong uit de Nederlandse natuur komen. Deze dieren zijn beschermd. Dat wil zeggen dat je ze niet mag doden, houden, verstoren, etc.

De Vogelrichtlijn (1979) en de Habitatrichtlijn (1992) zijn door de Europese Unie opgesteld. Doel is om de biodiversiteit in Europa te bewaren. In beide richtlijnen wordt aangegeven welke dieren en natuurlijke leefomgevingen beschermd moeten worden. De Vogelrichtlijn richt zich hierbij op in het wild levende vogels en de Habitatsrichtlijn op diersoorten. 

De lijst met alle beschermde dieren vind je hier: Lijst beschermde dieren.

Thuis verzorgen en opvoeden van wilde dieren

In de Wet Natuurbescherming (artikel 3) staat dat het verboden is wilde dieren te doden, te vangen of te verstoren.

Ook staat in deze wet dat het verboden is dieren uit hun omgeving te ontrekken (meenemen), te vervoeren en onder zich te hebben (dus bij zich te hebben en te houden).

De enige uitzondering hiervoor is als een dier gepakt wordt door een particulier of een dierenambulance om het dier naar een wildopvang te brengen.

Het meenemen van een dier om deze thuis groot te brengen of te houden is dus bij wet verboden. 

Een nest met eieren verwijderen

In de Wet Natuurbescherming (artikel 3) staat dat het verboden is om opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels te vernielen of te beschadigen. Daarnaast is het verboden om nesten van vogels weg te nemen of om eieren te rapen en mee te nemen.

Dus hoe vervelend ook: als je net een boom wilt kappen, dakwerkzaamheden wilt verrichten of andere klussen wilt doen en er zit een vogel op het nest of eieren in het nest: je moet er vanaf blijven. Tijdens het broedseizoen (15 maart tot 15 juli) mogen er geen werkzaamheden worden verricht waarbij een nest wordt verstoord, ook niet met een omgevings- of bouwvergunning.

    De Rode Lijst

    De Rode lijst is een overzicht van dieren uit Nederland die zijn verdwenen of dreigen te verdwijnen. Welke dieren op deze lijst komen wordt bepaald op basis van hun zeldzaamheid (hoeveel komen er voor in Nederland tov eerdere periodes) en een negatieve trend (als er steeds minder voorkomen in Nederland). 

    Sinds 2020 staan o.a. de haas en het konijn op deze lijst omdat hun aantal aanzienlijk is afgenomen. De egel staat er (nog) niet op, terwijl het ook slecht gaat met het aantal egels in Nederland.

    Welke dieren er op de Rode Lijst staan zie je hier: Rode Lijst Ministerie

      Invasieve exoten

      Een invasieve exoot is een dier (vogel of zoogdier) die van nature niet in Nederland voorkomt. Het gaat dan om dieren die door de mens naar Nederland meegenomen zijn, dus niet om dieren die zelf naar Nederland zijn komen lopen of vliegen.

      Vaak zijn deze dieren ontsnapt en weten ze zich goed te handhaven in de Nederlandse natuur waar ze zich voortplanten. Een aantal van deze dieren worden gezien als een bedreiging voor de Nederlandse dieren/natuur. Er gelden dan speciale regels voor deze dieren met betrekking tot opvang, verzorgen en vrijlaten in de natuur door bijvoorbeeld dierenambulances en opvangcentra. Een invasie exoot, zoals bijvoorbeeld een Nijlgans,  mag niet vrijgelaten worden in de natuur (waar hij vandaan komt) als hij in een opvang terecht is gekomen. De opvang moet het dier dan houden (waar meestal geen plaats voor is), ergens anders onderbrengen (die plaatsen zijn zeldzaam) of in laten slapen. 

      De complete lijst met invasieve exoten staat op de website van de NVWA: Lijst invasieve exoten